Modele do druku 3D w stomatologii stały się jednym z kluczowych elementów współczesnej diagnostyki, planowania leczenia oraz wytwarzania precyzyjnych uzupełnień protetycznych i aparatów ortodontycznych. Pozwalają na trójwymiarowe odwzorowanie struktur jamy ustnej pacjenta w formie fizycznego modelu, który można oglądać, mierzyć, modyfikować i wykorzystywać w różnych procedurach klinicznych i laboratoryjnych. Coraz większa dokładność skanerów oraz drukarek pozwala osiągać powtarzalne rezultaty, co podnosi standard opieki nad pacjentem i ułatwia współpracę w zespole stomatologicznym.

Definicja i rodzaje modeli do druku 3D w stomatologii

Model do druku 3D w stomatologii to fizyczny, warstwowo wytworzony obiekt odzwierciedlający struktury zębów, wyrostka zębodołowego, podniebienia, a czasem również fragmentów twarzoczaszki. Powstaje na podstawie cyfrowych danych zebranych ze skanera wewnątrzustnego, skanera wycisków lub tomografii komputerowej CBCT. Taki model może być wykorzystany zarówno do celów diagnostycznych, jak i jako element technologiczny w procesie wykonywania uzupełnień protetycznych lub aparatów ortodontycznych.

W praktyce klinicznej funkcjonuje kilka podstawowych rodzajów modeli:

• modele diagnostyczne – służą do oceny warunków zgryzowych, stopnia stłoczenia, rotacji zębów, szerokości łuków zębowych i przestrzeni dostępnej pod leczenie ortodontyczne lub protetyczne;
• modele robocze – używane przez technika dentystycznego jako podstawa do wykonywania koron, mostów, protez, szyn czy alignerów;
• modele referencyjne – archiwizowane w celu porównywania stanu przed i po leczeniu (np. w ortodoncji lub implantologii);
• modele chirurgiczne – wykorzystywane do planowania i przeprowadzania zabiegów, szczególnie w implantologii oraz chirurgii ortognatycznej;
• modele edukacyjne – służące do szkolenia studentów, lekarzy i do komunikacji z pacjentem.

Różnice między tymi grupami wynikają głównie z przeznaczenia, wymagań dotyczących dokładności oraz rodzaju zastosowanego materiału. Model służący do oceny estetyki zwarcia może być wykonany z innej żywicy niż model, na którym lekarz pozycjonuje prowadnice chirurgiczne lub precyzyjne elementy retencyjne.

Jak powstają modele do druku 3D? Etapy cyfrowego przepływu pracy

Tworzenie modelu do druku 3D jest elementem tzw. cyfrowego przepływu pracy (digital workflow). Obejmuje on pozyskanie danych, ich opracowanie oraz właściwy proces drukowania i obróbki końcowej. Każdy z etapów ma wpływ na jakość finalnego modelu i jego przydatność w praktyce.

Pierwszym etapem jest skanowanie. W zależności od sytuacji klinicznej można zastosować:

• skaner wewnątrzustny – rejestruje powierzchnie zębów i błony śluzowej bezpośrednio w jamie ustnej; pozwala uniknąć tradycyjnych wycisków; dane zapisywane są w formacie STL lub podobnym;
• skaner zewnętrzny do wycisków i modeli gipsowych – wykorzystywany tam, gdzie wciąż pobiera się klasyczne wyciski masami elastycznymi, a cyfryzacji podlega gipsowy odlew;
• tomografia CBCT – umożliwia uzyskanie przestrzennego obrazu struktur twardych, wykorzystywana głównie przy planowaniu zabiegów chirurgicznych i implantologicznych.

Następnie przeprowadzana jest obróbka cyfrowa. Obejmuje ona czyszczenie pliku z artefaktów, wygładzanie, uzupełnianie braków w danych oraz definiowanie linii cięć czy podstaw modelu. Na tym etapie technik lub lekarz może wprowadzić dodatkowe modyfikacje, jak np. usunięcie fragmentów nieistotnych, redukcję wysokości podstawy modelu czy dodanie oznaczeń. W przypadku modeli roboczych pod implanty lub aparaty ortodontyczne możliwe jest także precyzyjne zaplanowanie położenia przyszłych elementów, które będą później dopasowywane do modeli.

Kolejnym krokiem jest wybór technologii druku 3D i parametrów pracy. W stomatologii dominują techniki fotopolimeryzacji (SLA, DLP, LCD), w których ciekła żywica utwardzana jest światłem o określonej długości fali. Parametry takie jak grubość warstwy, prędkość naświetlania, sposób ułożenia modelu na platformie roboczej czy gęstość podpór, mają zasadnicze znaczenie dla ostatecznej dokładności. Im cieńsza warstwa, tym lepsza rozdzielczość pionowa, lecz wydłuża się czas wydruku. Ustawienie modelu pod odpowiednim kątem może z kolei ułatwić odpływ nadmiaru żywicy i zmniejszyć ryzyko deformacji.

Po wydruku model wymaga obróbki końcowej. Standardowo obejmuje ona:

• płukanie w alkoholu izopropylowym lub innym rozpuszczalniku w celu usunięcia nieutwardzonej żywicy z powierzchni;
• suszenie i końcowe wygrzewanie w komorze polimeryzacyjnej, aby zapewnić pełne utwardzenie materiału i stabilność wymiarową;
• usunięcie podpór, ewentualne delikatne szlifowanie i polerowanie miejsc styku podpór z modelem.

Na tym etapie kontroluje się także, czy model nie uległ deformacji i czy zachowane są zakładane wymiary. Dla zastosowań krytycznych, takich jak planowanie położenia implantów czy przygotowanie szyn chirurgicznych, niezbędna jest bardzo wysoka precyzja wymiarowa, dlatego kontrola jakości jest kluczowym elementem procedury.

Zastosowania modeli 3D w poszczególnych dziedzinach stomatologii

Współczesna stomatologia korzysta z modeli do druku 3D niemal we wszystkich specjalnościach. Ich uniwersalny charakter i łatwość reprodukcji sprawiają, że mogą być stosowane zarówno jako narzędzia pomocnicze, jak i nośniki finalnych elementów leczenia.

W protetyce stomatologicznej modele 3D wykorzystywane są jako podstawa do wykonywania koron, mostów, wkładów, nakładów, protez częściowych oraz całkowitych. Technik dentystyczny może wykonywać na nich tradycyjne prace z ceramiki lub kompozytu, jak również stosować technologie frezowania i drukowania samych uzupełnień. Możliwe jest też odwzorowanie zgryzu dzięki wydrukowaniu modeli obu łuków i rejestratów zwarciowych, co pozwala na precyzyjne odtworzenie kontaktów okluzyjnych. Dodatkową zaletą jest możliwość łatwego powielania modeli w razie potrzeby naprawy czy modyfikacji uzupełnienia.

W ortodoncji modele 3D służą do szczegółowej analizy zgryzu, pomiarów odległości międzyzębowych, szerokości łuku oraz planowania sekwencyjnych przemieszczeń zębów. Na ich podstawie wykonuje się aparaty retencyjne, szyny, a także przezroczyste alignery. Cyfrowa natura modeli pozwala na symulację przyszłego ustawienia zębów i generowanie całej serii modeli odpowiadających kolejnym etapom leczenia. Zastosowanie wydruków 3D umożliwia ortodoncie pokazanie pacjentowi przewidywanych rezultatów terapii i ułatwia monitorowanie jej postępów.

W implantologii i chirurgii szczękowo-twarzowej modele 3D odgrywają kluczową rolę w planowaniu zabiegów. Po połączeniu danych z CBCT i skanów powierzchni zębów otrzymuje się wierne odwzorowanie struktur anatomicznych. Na takim modelu można zaplanować pozycję implantów, obejrzeć przebieg struktur anatomicznych, takich jak kanał nerwu zębodołowego dolnego czy zatoka szczękowa, a następnie wykonać chirurgiczne szablony prowadzące. Modele pozwalają także na analizę symetrii twarzy, planowanie osteotomii w chirurgii ortognatycznej i przymierzanie płyt rekonstrukcyjnych przed właściwym zabiegiem.

W stomatologii zachowawczej i endodoncji modele 3D są wykorzystywane rzadziej jako bezpośrednie narzędzie terapeutyczne, ale mogą służyć do wizualizacji skomplikowanych przypadków, planowania odbudów estetycznych, a także do edukacji pacjentów. Modele fragmentów korzeni z uwidocznionymi kanałami mogą wspierać szkolenia lekarzy w zakresie trudnych zabiegów endodontycznych.

Materiały stosowane do druku modeli stomatologicznych

Wybór materiału do druku ma bezpośredni wpływ na dokładność odwzorowania, stabilność wymiarową, wytrzymałość mechaniczną oraz bezpieczeństwo użytkowania modelu. W stomatologii stosuje się głównie specjalistyczne żywice fotopolimerowe przeznaczone do zastosowań medycznych lub technicznych.

Podstawową grupę stanowią żywice do modeli diagnostycznych i roboczych. Charakteryzują się one dobrą twardością, odpornością na ścieranie i relatywnie niskim skurczem polimeryzacyjnym. Najczęściej występują w kolorach zbliżonych do gipsu, takich jak beżowy, szary czy kremowy, co ułatwia widoczność detali. Dzięki swojej stabilności mogą być użytkowane w pracowni przez dłuższy czas bez istotnych zmian wymiarów.

Osobną kategorię stanowią żywice klasy medycznej, dopuszczone do krótkotrwałego lub długotrwałego kontaktu z tkankami jamy ustnej. Takie materiały stosuje się przy drukowaniu szyn zgryzowych, łyżek indywidualnych, tymczasowych koron czy elementów chirurgicznych. Muszą one spełniać rygorystyczne normy dotyczące biokompatybilności, uwalniania monomerów resztkowych, odporności na środowisko śliny oraz dezynfekcję. Wiele z nich jest certyfikowanych zgodnie z wymaganiami MDR i posiada odpowiednią dokumentację dla gabinetów stomatologicznych.

Niektóre rodzaje modeli do druku 3D mogą być także wykonywane z materiałów o specjalnych właściwościach, takich jak zwiększona odporność termiczna (np. dla szyn termoformowalnych) czy wysoka przejrzystość (modele przezroczyste do celów edukacyjnych lub demonstracyjnych). Istnieją również materiały kompozytowe, w których żywica wzmacniana jest wypełniaczem ceramicznym, zapewniającym lepszą odporność na pękanie.

Dobór materiału powinien zawsze uwzględniać zamierzone zastosowanie kliniczne, a także kompatybilność z konkretną drukarką i systemem obróbki końcowej. Niewłaściwy dobór może skutkować zbyt dużym skurczem, deformacją lub kruchością modelu, co w konsekwencji obniży dokładność i bezpieczeństwo wykonywanych na nim prac.

Zalety stosowania modeli do druku 3D w praktyce stomatologicznej

Wprowadzenie technologii druku 3D do gabinetów i laboratoriów stomatologicznych przyniosło szereg korzyści, które znacząco wykraczają poza zwykłe zastąpienie modeli gipsowych ich cyfrowymi odpowiednikami. Najważniejszą zaletą jest wysoka precyzja odwzorowania. Nowoczesne systemy są w stanie osiągać bardzo małe odchyłki wymiarowe, co sprzyja lepszemu dopasowaniu uzupełnień protetycznych i aparatów ortodontycznych. Dokładność ta przekłada się bezpośrednio na komfort pacjenta, mniejszą liczbę korekt i skrócenie czasu wizyt kontrolnych.

Kolejną zaletą jest powtarzalność. Dane cyfrowe można wielokrotnie wykorzystywać, co umożliwia odtworzenie modelu w razie jego uszkodzenia, utraty lub potrzeby wykonania dodatkowych elementów leczenia. W tradycyjnych metodach po zniszczeniu modelu gipsowego konieczne było ponowne pobieranie wycisku. Dzięki plikom zapisanym w archiwum cyfrowym lekarz i technik mają stały dostęp do historii pacjenta, co usprawnia planowanie kolejnych etapów terapii.

W aspekcie organizacyjnym modele do druku 3D pozwalają ograniczyć potrzebę przechowywania fizycznych modeli gipsowych, które zajmują znaczną przestrzeń w gabinetach i laboratoriach. Zamiast setek pudełek z modelami możliwe jest utrzymywanie obszernego archiwum cyfrowego, zajmującego relatywnie niewiele miejsca na serwerach. To z kolei ułatwia szybkie wyszukiwanie potrzebnych danych, ich udostępnianie oraz zabezpieczenie kopii zapasowych.

Znaczącą korzyścią jest również lepsza komunikacja w zespole. Modele cyfrowe i wydrukowane 3D mogą być łatwo przesyłane pomiędzy lekarzem, technikiem i innymi specjalistami. Umożliwia to konsultacje na odległość, planowanie złożonych procedur interdyscyplinarnych oraz wygodną prezentację sytuacji pacjenta. Sam fizyczny model jest przy tym intuicyjny w odbiorze, co pomaga także w rozmowach z pacjentem – może on dotknąć i obejrzeć odwzorowanie własnych zębów, co sprzyja zrozumieniu proponowanego leczenia.

Wreszcie, modele 3D wspierają rozwój nowoczesnych metod leczenia, takich jak nawigowana chirurgia implantologiczna czy indywidualne aparaty ortodontyczne. Bez dokładnych i stabilnych modeli trudno byłoby zrealizować zaawansowane procedury, w których każdy milimetr ma znaczenie dla bezpieczeństwa i trwałości efektu.

Ograniczenia i wyzwania związane z modelami do druku 3D

Mimo wielu zalet, wykorzystanie modeli do druku 3D wiąże się z pewnymi ograniczeniami i wyzwaniami, które należy uwzględniać w praktyce klinicznej. Jednym z nich jest konieczność inwestycji w sprzęt i oprogramowanie. Zakup drukarki, skanera, stacji czyszczącej oraz komory polimeryzacyjnej wymaga znacznych nakładów finansowych. Do tego dochodzą koszty materiałów, serwisu, szkoleń oraz ewentualnej modernizacji systemu w przyszłości.

Kolejną kwestią jest zależność jakości modelu od całego łańcucha cyfrowego. Nawet najwyższej klasy drukarka nie skompensuje błędów wynikających z niedokładnego skanowania, źle dobranych parametrów obróbki czy niewłaściwego ustawienia modelu podczas druku. Konieczne jest więc zrozumienie ograniczeń każdego etapu, a także wdrożenie procedur kontroli jakości. Błędy mogą kumulować się, prowadząc do zauważalnych odchyleń, które w stomatologii bywają krytyczne.

Pewne wyzwania wynikają także z właściwości samych materiałów fotopolimerowych. Mogą one wykazywać skurcz polimeryzacyjny, wrażliwość na temperaturę i wilgotność oraz starzenie w czasie. Modele, które nie zostały prawidłowo utwardzone lub przechowywane, mogą zmieniać wymiary, co podważa ich przydatność jako precyzyjnych odwzorowań. Dodatkowo, niektóre żywice wymagają specjalnego postępowania w zakresie utylizacji, ponieważ w stanie ciekłym mogą być potencjalnie drażniące lub szkodliwe dla środowiska.

Istotnym aspektem jest również szkolenie personelu. Lekarz stomatolog i technik muszą zdobyć nowe kompetencje z zakresu obsługi oprogramowania CAD, przygotowywania plików do druku, optymalizacji ustawień, a także konserwacji sprzętu. Brak odpowiedniego przeszkolenia może prowadzić do powstawania licznych błędów, frustracji i niewykorzystania pełnego potencjału technologii. Wymagana jest systematyczna aktualizacja wiedzy, ponieważ rynek materiałów i urządzeń rozwija się bardzo dynamicznie.

Część gabinetów decyduje się na outsourcing druku do zewnętrznych laboratoriów, co z jednej strony ogranicza koszty sprzętu, ale z drugiej może wydłużyć czas realizacji oraz wprowadzić dodatkowe ryzyko błędów związanych z komunikacją. Konieczne jest wówczas precyzyjne ustalenie standardów wymiany danych i sposobu raportowania ewentualnych nieprawidłowości.

Znaczenie modeli 3D dla edukacji i komunikacji z pacjentem

Modele do druku 3D pełnią ważną rolę nie tylko w bezpośrednim leczeniu, ale także w edukacji i budowaniu świadomości zdrowotnej. W kształceniu studentów stomatologii i techników dentystycznych pozwalają na wierne odwzorowanie różnorodnych przypadków klinicznych, w tym takich, które rzadko pojawiają się w codziennej praktyce. Na ich podstawie można uczyć się preparacji zębów, montażu aparatów ortodontycznych, planowania cięć chirurgicznych czy implantacji. Modele powstałe z rzeczywistych danych pacjentów, pozbawione jednak ich danych osobowych, umożliwiają realistyczne ćwiczenia bez narażania chorych.

Dla pacjentów fizyczny model własnego uzębienia jest często znacznie bardziej zrozumiały niż płaski obraz na monitorze. Lekarz może na nim pokazać ubytki, nieprawidłowe ustawienie zębów, potencjalne kolizje zwarciowe czy zakres planowanych zabiegów. Ułatwia to omówienie ryzyka, korzyści oraz możliwych alternatyw terapeutycznych. Pacjent, widząc i dotykając konkretny model, lepiej pojmuje sens zaleceń, co może zwiększyć jego zaangażowanie w leczenie i motywację do utrzymania higieny.

W kontekście złożonych zabiegów, takich jak leczenie ortodontyczno-chirurgiczne, modele 3D służą jako narzędzie komunikacji w zespole. Ortodonta, chirurg, protetyk i technik mogą na ich podstawie wspólnie omawiać przebieg leczenia, prognozować zmiany w rysach twarzy, dopasowywać sekwencję poszczególnych procedur. Modele mogą być także wykorzystywane podczas spotkań z rodziną pacjenta, aby wyjaśnić długoterminowy plan leczenia, szczególnie w przypadku dzieci i młodzieży.

Dodatkowo, druk 3D sprawdza się w działaniach profilaktycznych i promujących zdrowie jamy ustnej. Uproszczone modele szczęk i zębów mogą być wykorzystywane w szkołach, na warsztatach i pokazach, aby demonstrować właściwe techniki szczotkowania, nitkowania oraz wpływ różnych nawyków na stan uzębienia. Wizualny charakter tych pomocy dydaktycznych ułatwia kształtowanie prawidłowych postaw zdrowotnych już od najmłodszych lat.

Przyszłość modeli do druku 3D w stomatologii

Rozwój technologii druku 3D w stomatologii zmierza w kierunku zwiększenia dokładności, skrócenia czasu wykonywania modeli oraz rozszerzenia spektrum materiałów i zastosowań. Już teraz pojawiają się systemy zdolne do druku pełnokolorowego, co umożliwia tworzenie modeli z wyraźnym zaznaczeniem struktur anatomicznych, ubytków czy zmian patologicznych. Kolejnym krokiem jest integracja druku 3D z innymi technologiami, takimi jak frezowanie CAD/CAM, aby tworzyć hybrydowe ścieżki produkcji uzupełnień protetycznych.

W obszarze materiałów coraz większe zainteresowanie budzą rozwiązania biofunkcyjne, które będą mogły nie tylko mechanicznie odwzorować kształt zęba lub kości, lecz także oddziaływać na otaczające tkanki. Prowadzone są badania nad materiałami o właściwościach antybakteryjnych, poprawiających adhezję tkanek lub sprzyjających procesowi gojenia. W dłuższej perspektywie można spodziewać się rozwoju technologii bioprintingu, czyli drukowania struktur zawierających komórki i macierz zewnątrzkomórkową, co potencjalnie mogłoby prowadzić do tworzenia fragmentów kości czy tkanek przyzębia.

Znaczącą rolę odegra również automatyzacja procesów i integracja z systemami sztucznej inteligencji. Analiza modeli cyfrowych może być wspierana przez algorytmy rozpoznające nieprawidłowości okluzyjne, oceniające przestrzeń pod planowane uzupełnienia czy sugerujące optymalne położenie implantów. Automatyczne generowanie podpór, optymalizacja ustawienia modelu na platformie drukarki i przewidywanie ryzyka deformacji już częściowo są realizowane w oprogramowaniu towarzyszącym drukarkom, a będą dalej udoskonalane.

W kontekście organizacyjnym można oczekiwać rosnącej standaryzacji procedur związanych z drukiem 3D, zarówno pod względem jakości, jak i bezpieczeństwa. Wytyczne dotyczące doboru materiałów, walidacji sprzętu, dezynfekcji, przechowywania i utylizacji będą coraz bardziej precyzyjne. Pozwoli to na szersze i bardziej odpowiedzialne wdrażanie tej technologii w różnych typach placówek stomatologicznych, od małych gabinetów po duże kliniki wielospecjalistyczne.

Podsumowanie znaczenia modeli 3D jako hasła stomatologicznego

Modele do druku 3D w stomatologii stanowią dziś nieodłączny element cyfrowego podejścia do leczenia. Ich istota polega na przekształceniu danych zebranych przy pomocy skanerów i badań obrazowych w precyzyjne, fizyczne odwzorowanie struktur jamy ustnej. Służą one jako narzędzie diagnostyczne, podstawa do wykonywania uzupełnień i aparatów, wsparcie planowania zabiegów chirurgicznych oraz środek komunikacji z pacjentem i w zespole terapeutycznym.

W porównaniu z tradycyjnymi modelami gipsowymi drukowane modele oferują wyższą dokładność, powtarzalność i elastyczność. Możliwość archiwizacji danych w postaci cyfrowej, szybkiego odtwarzania modeli oraz łatwego przesyłania plików między specjalistami zmienia sposób, w jaki organizowana jest praca w gabinecie i laboratorium. Jednocześnie wprowadzenie tej technologii wymaga inwestycji, szkolenia personelu oraz świadomego zarządzania jakością i bezpieczeństwem.

Jako hasło w słowniku stomatologicznym, modele do druku 3D należy rozumieć szeroko: nie tylko jako fizyczne obiekty powstające w drukarkach, ale jako element całego cyfrowego ekosystemu, łączącego diagnostykę, planowanie, wykonawstwo i edukację. Ich rola będzie się prawdopodobnie dalej umacniać, wraz z rozwojem materiałów, urządzeń i oprogramowania, czyniąc z nich jedno z kluczowych narzędzi nowoczesnej stomatologii opartej na precyzji, przewidywalności i indywidualizacji leczenia.

FAQ

1. Czym różni się model do druku 3D od tradycyjnego modelu gipsowego?
Model do druku 3D powstaje na podstawie cyfrowego skanu, a nie klasycznego wycisku. Jest tworzony warstwowo z żywicy fotopolimerowej w drukarce, co zapewnia wysoką powtarzalność i możliwość wielokrotnego odtwarzania tego samego modelu. Modele cyfrowe łatwo archiwizować, przesyłać i modyfikować, podczas gdy gipsowe zajmują dużo miejsca i po zniszczeniu wymagają ponownego pobrania wycisku od pacjenta.

2. Czy modele 3D są wystarczająco dokładne do wykonywania prac protetycznych?
Tak, prawidłowo przygotowane modele 3D mogą osiągać bardzo wysoką dokładność, wystarczającą do planowania i wykonywania większości uzupełnień protetycznych. Kluczowe jest jednak zachowanie wysokiej jakości na każdym etapie: od skanowania, przez obróbkę pliku, po właściwe parametry druku i końcowe utwardzanie. Błędy lub zaniedbania na którymkolwiek z tych etapów mogą obniżyć precyzję i wymagać dodatkowych korekt w gabinecie.

3. Czy każdy gabinet stomatologiczny powinien mieć własną drukarkę 3D?
Posiadanie drukarki 3D w gabinecie przynosi wiele korzyści, ale nie jest absolutną koniecznością. Dla mniejszych praktyk lub lekarzy stawiających pierwsze kroki w cyfrowej stomatologii często lepszym rozwiązaniem jest współpraca z laboratorium oferującym druk 3D. Pozwala to korzystać z zalet technologii bez ponoszenia wysokich kosztów inwestycyjnych. Decyzja o zakupie zależy od profilu usług, liczby pacjentów i stopnia cyfryzacji pracy.

4. Jak długo można przechowywać wydrukowane modele stomatologiczne?
Czas przydatności wydrukowanych modeli zależy od rodzaju użytej żywicy, jakości końcowego utwardzenia oraz warunków przechowywania. Przy prawidłowym postępowaniu większość modeli zachowuje stabilność wymiarową przez długi czas, wystarczający do wykonania zaplanowanych prac. Do archiwizacji długoterminowej zdecydowanie lepiej nadają się jednak pliki cyfrowe, z których w razie potrzeby można ponownie wydrukować model o identycznej geometrii.

5. Czy modele do druku 3D są bezpieczne dla pacjentów?
Same modele diagnostyczne zwykle nie mają bezpośredniego kontaktu z błoną śluzową, więc ryzyko jest niewielkie. Natomiast elementy używane w jamie ustnej (np. szyny czy łyżki indywidualne) muszą być drukowane z certyfikowanych, biokompatybilnych materiałów i prawidłowo utwardzone. Właściwy dobór żywicy, przestrzeganie zaleceń producenta i procedur dezynfekcji zapewnia bezpieczne użytkowanie wyrobów wykonanych z wykorzystaniem druku 3D.